سخن روز

چالش های نظام آماری کشور و راه کارهای مقابله با آن

به مناسبت گرامیداشت هفته آمار (29 مهر الی 3 آبان ماه)

سید نعمت اله میر فلاح نصیری، رئیس مرکز آمار و اطلاعات راهبردی

نقش روز افزون آمار و اطلاعات به عنوان پیش نیاز کلیه تصمیم گیری ها، سیاستگذاری ها و برنامه ریزی ها بر کسی پوشیده نیست. به عبارت دیگر اهمیت اطلاعات آماری به قدری است که بسیاری ایجاد یک نظام کارآمد و مؤثر در تولید و عرضه آمار را از الزامات اولیه و ضروری در برنامه ریزی     می¬دانند. پیش نیاز حکمرانی خوب، وجود نظام آماری مطلوب است. منظور از نظام آماری، مجموعه درگیر در تولید، پردازش و اشاعه آمار در کشور و روابط حاکم میان این مجموعه است. این مجموعه شامل تولید کنندگان، کاربران و ارائه کنندگان آمار و اطلاعات می باشد. تولید و انتشار آمار در ایران مثل اغلب کشورها، همواره با چالش مواجه بوده و زمانی که اوضاع سیاسی- اقتصادی کشور دچار مشکل می شود، این چالش ها تشدید می گردد.   بخشی از چالش های حاکم بر نظام آماری درون زا و بخشی دیگر برون زا هستند. هم اکنون شورایعالی آمار بر اساس بند ب ماده 10 قانون احکام دائمی برنامه¬های توسعه، سومین برنامه ملی آمار کشور را در دست تدوین دارد. در آستانه تدوین سومین برنامه ملی آمار کشور، شناخت چالش های حاکم بر نظام آماری، تا حد زیادی می تواند برنامه ریزان را در جهت ارائه راهکارهای عملیاتی برای فائق آمدن بر مشکلات موجود یاری نماید. این مسئله صرفاً به سازمان¬های آماری باز نمی‌گردد و همه نهادها در این شرایط مسئول می باشند. در ادامه به برخی از مشکلات و چالش های عمومی و فراگیر که نظام آماری کشور با آن روبروست، می پردازیم. 

 

چالش¬ها و مشکلات برون زا 

نبود قانون آمار جامع در کشور، ساختار سازمانی نامناسب، ناکافی بودن حمایت قوای سه گانه از نظام آماری، ضعف سواد و فرهنگ آماری، ضعف زیر ساخت ها، همراهی نامناسب جامعه مدنی، حجم کم اعتبارات مالی برای اجرای بهینه نظام آماری، هزینه بر و زمان بر بودن تولید آمار، سهم بزرگ اقتصاد غیر رسمی کشور، ضعف کارگاه ها و بنگاه های اقتصادی در ارائه داده های معتبر و به موقع، کاهش تمایل پاسخگویان به همکاری، کندی جریان گردش اطلاعات آماری، اقدامات ضعیف دستگاه های نظارتی به منظور ارزیابی فعالیت های آماری در کشور، نپرداختن دانشگاه ها به مباحث مربوط به آمارهای رسمی، نامناسب و ناکافی بودن آموزش¬های رسمی و غیر رسمی در حوزه آمار، ناآشنا بودن اصحاب رسانه های جمعی با فرآیندهای تولید و انتشار آمار، نامناسب بودن جایگاه آمارشناسان در نظام اداری کشور و کم توجهی به استفاده از آمار در تدوین برنامه های مدت دار، دخالت افراد غیر متخصص در امور آماری و ...

چالش ها و مشکلات درون زا 

مشکلات ساختاری در واحدهای آمار دستگاه ها، زیر ساخت های ضعیف در برقراری ارتباط بین سیستم های اطلاعاتی- عملیاتی، ضعف در هماهنگی و هم افزایی میان دستگاه های اجرایی و نهادهای متولی آمار، عدم وجود چارچوب های دقیق و بروز برای اجرای طرح های آماری، قدیمی و ناکارا بودن برنامه های توسعه آمارهای ثبتی مبنا، آگاهی کم از نیازهای واقعی کشور به اطلاعات آماری و اولویت بندی آن ها، موازی کاری در تولید اطلاعات آماری، ناسازگاری میان آمارهای تولیدی، نبود ضمانت اجرایی برای مصوبات شورای عالی آمار، عدم ارائه آمارهای ضروری ملی به مجامع    بین المللی، عدم رواج مدیریت مبتنی بر شواهد، ناکافی بودن متخصصان آمار موجود در نظام آماری، نامناسب بودن جبران خدمات آمارشناسان، ناکافی بودن و به روز نبودن استفاده از طبقه-بندی ها و استاندارهای توصیه شده ملی و بین المللی در تولید آمار، عدم استفاده از شناسه های یکه کننده در فعالیت های آماری، نبود استانداردهای پوشش لازم از نظر موضوعی و فعالیتی، عدم ساماندهی آمارهای ثبتی در برخی سازمان ها، عدم وجود تقویم انتشاراتی برای فعالیت های آماری و ... 

مرکز آمار و اطلاعات راهبردی وزارت متبوع، به عنوان حلقه ای از زنجیره تولید آمار و اطلاعات، بخشی از نظام آماری محسوب می-شود و مسلماً بخشی از این مشکلات و چالش ها متوجه این مرکز بوده و از چالش های ذکر شده مستثنی نمی باشد. ضعف تشکیلات و ساختار واحد آمار در سطح ستاد و استان ها و سازمان های تابعه، عدم استفاده از تعاریف و مفاهیم و طبقه بندی های استاندارد ملی و بین‌المللی در برخی از سیستم‌های اطلاعاتی- عملیاتی و یکپاچه نبودن آن ها، طراحی سامانه های تخصصی با رویکرد ارایه عملکرد واحد مربوطه و توجه کمتر به جنبه تولید آماری سامانه و ... از این دست موارد می باشد.

 

راهکارهای مقابله با مشکلات و چالش های موجود

تصویب قانون مدرن و جامع برای نظام آماری کشور، انتصاب مدیران حرفه ای و تاپ برای واحدهای آماری، تقویت ظرفیت سازی و آموزش، تخصیص و تامین بودجه مناسب برای فعالیت های آماری، استفاده از فناوری اطلاعات در تمامی مراحل اجرای یک طرح آمارگیری، انتصاب و به کارگیری عوامل میدانی مجرب، ارتقای برنامه و نتایج فعالیت های آماری، مشارکت در پروژه های بین المللی آماری، ارتقای روش های جمع آوری داده ها، ترویج و توسعه نظام های ثبتی مبنا، جلب مشارکت ذینفعان و رسانه ها، جلب مشارکت سازمان های اهدا کننده، ارتقای نرخ پاسخگویی، اطلاع رسانی آماری به کاربران ملی و آمارهای بین المللی و ... از جمله محورهای پیشنهادی برای تقویت نظام آماری کشور است.

 

ویژگی های یک سازمان آماری پیشرو: 

داشتن ماموریت شفاف و مقبول، مدیریت مبتنی بر شواهد، دارا بودن اقتدار لازم برای حفظ استقلال، شناسایی جامع نیازهای آماری، تولید و عرضه مستمر اطلاعات آماری مفید، فعال در پژوهش و استفاده از روش ها و متدولوژی های جدید در تولید آمار، تعهد به حفظ محرمانگی و رعایت بی طرفی در تهیه و عرضه اطلاعات، همکاری فعال با بخش های مختلف نظام آماری کشور، حضور چشم-گیر در عرصه های بین المللی، شفاف سازی در مورد منابع و محدودیت های داده های تولیدی و اشاعه گسترده داده ها، همکاری با کاربران داده ها، تعهد به ارتقای کیفیت و رعایت استانداردهای حرفه ای تولید آمار. 

در پایان جا دارد ضمن تبریک فرا رسیدن روز آمار و برنامه ریزی (اول آبان ماه)، از تلاش تمامی فعالان عرصه آمار به ویژه کارشناسان وزارت متبوع در حوزه های صف و ستاد  و سازمان های تابعه، تشکر و قدردانی نمایم. به امید تحقق شعار "آمار برای همه، با همه ". 

 

 

صفحه ۱ از ۵۶ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸ ۹ ۱۰ بعدی »

مانیتورینگ

بریده جراید

رسان های خبری

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  22

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  21

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  20

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  19

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  18

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  17

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  16

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  15

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  14

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  13

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  12

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  11

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  10

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  9

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  8

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  7

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  6

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  5

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  4

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  3

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  2

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  1

  • مراسم رو نمایی از طرح ایران مهارت با حضور دکتر فیروز ابادی مهر 96  22

Loading
صفحه ۱ از ۷ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ بعدی »
صفحه ۱ از ۱۴ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸ ۹ ۱۰ بعدی »